چاقی و عوارض آن

چاقی و عوارض آن

تعریف چاقی و اضافھ وزن:

سازمان بھداشت جھانی ( WHO (اضافھ وزن و چاقی را بھ این صورت تعریف کرده است:

تجمع غیرطبیعی و بیش از حد چربی کھ سلامتی را بھ مخاطره می اندازد. شاخص توده بدنی ( BMI (یک معیار ساده
از نسبت وزن بھ قداست کھ عموما برای طبقھ بندی اضافھ وزن و چاقی استفاده می شود.

تعریف شاخص توده بدنی بھ این صورت است:

وزن در مقیاس کیلوگرم تقسیم بر مربع قد در مقیاس متر ( BMI) .m2/kgمفید ترین معیار اندازه گیری است کھ سطح
اضافھ وزن و چاقی را در ھر دو جنس، برای تمام سنین مشخص می کند.WHOمعتقد است کسانی اضافھ وزن دارند
کھ BMIدر آنھا ٢۵ تا ٩٢٩
باشد . و افرادی کھ BMI در آنھا ٣٠ بھ بالا باشند چاق محسوب می شوند. معیار و
مقادیر فوق مخصوص بزرگسالان است .

آمار چاقی در ایران:

بھ گفتھ قائم مقام مرکز تحقیقات غدد درون ریز و متابولیسم ٣٠ تا ۵٠ درصد افرادبالای ٢٠ سال در ایـران دچـار
افـزایـش وزن و چـاقـی ھـسـتـند. نکتھ اینجاست کھ شیوع اضافھ وزن و چاقی در مناطق روسـتـایـی دسـت کـمـی از
شـھـر ھا ندارد. یعنی اززندگی بکر و سالم، در روستا ھا ھم خبری نیست

امــروزه در دنـیــا،چـاقـی بـھ عـنـوان پاندمی تلقی می شود و بیشتر افراد کشورھای در حال توسعھ نیزمبتلا بھ چاقی
ھستند کھ خود چاقی زمینھ بروز دیابت را افزایش می دھد درحـاشیـھ این کنگره ھمچنین دکتر علی اکبر سیـاری، معاون
انجمن پیشگیری و درمان چاقی گفت ١ /١ میلیارد نفر در جھان دچار اضافھ وزن و چاقی ھستند کھ ٢۵ میلیون نفراز
آن ھا را ایرانیان تشکیل می دھند. ھمچنین ١٢ تا ١٨ درصد از نوجوانان ایرانی اضافھ وزن داشتھ و ۵ /۶ درصد از آن ھا
چاق محسوب می شوند .
ھمانگونھ کھ ذکر شد درصد زیادی از افراد با سندرم تخمدان پلی کیستیک دارای اضافھ وزن یا چاق ھستند اما این مشکل
تنھا علت چاقی نیست.

دستھ بندی علل چاقی:

علل ژنتیکی:

طبق تحقیقات انجام گرفتھ مشخص شده است کھ عواملی چون سوخت و ساز پائین بدن در حال استراحت،
عدم سوخت و ساز کامل چربی بھ ھمراه تمایل زیاد بدن برای استفاده از کربوھیدراتھا (مواد قندی) بھ عنوان سوخت می
توانند زمینھ ژنتیکی چاقی را نشان دھند.

جنسیت:

نقش ھورمون ھای زنانھ(استروژن و پروژسترون)در ایجاد چاقی خانم ھا بیشتر از نوع پایین تنھ (شکم ران ھا
وباسن)است اما بعد از یائسگی کھ سطح ھورمون ھای زنانھ کاھش می یابد چاقی بالا تنھ بیشتر دیده می شود.

عوامل محیطی:

اختراعات و ابداعات مختلف در جھت راحتی انسان بھ طور غیر مستقیم سبب افزایش چشمگیر چاقی در
دنیا شده است. افزایش شیوع چاقی در دو یا سھ دھھ اخیر ممکن است ناشی از کاھش درمصرف انرژی باشد کھ با کاھش
مساوی در دریافت انرژی نبوده است.

بیماریھا:

کم کاری غده تیروئید:

سبب کاھش ھورمونھای تیروئیدی می شود کھ این ھورمونھا نقش بسیار مھمی در سوخت و ساز
مواد غذایی در بدن دارند و کم شدن آنھا باعث ذخیره سازی چربی و درنتیجھ چاقی می شوند.بیماریھای دیگری چون
اختلالات عصبی – عضلانی، بیماری ھای استخوان و مفاصل بصورت غیر مستقیم و از طریق کاھش فعالیت باعث
چاقی می شوند.

اختلالات غده ھیپوفیز:

پاره ای از اختلالات غده ھیپوفیز منجر بھ افزایش ترشح ھورمون ھای استروییدی و چاقی می
شود.اختلال در عملکرد غده فوق کلیوی:اختلال در عملکرد غده فوق کلیوی موجب بروز سندرم کوشینگ و چاقی می
شود. در این حالت میزان ھورمون ھای استروییدی در خون افزایش می یابد.ھورمون ھای استروییدی موجب تجمع و
ذخیره چربی در ناحیھ شکم ران ھا باسن و چاقی مرکزی می شود.چاقی در این بیماری در حد متوسط می باشد
بیماری تخمدان پلی کیستیک:در این بیماری تخمدان دارای کیست ھای متعدد است.نیمی از این بیماران چاق ھستند

.انسولینوما:

بیماری نادری است کھ با افزایش بیش از حد ترشح انسولین و چاقی ھمراه است.
اختلالات ھیپوتالاموس:گاھی اوقات در جریان التھاب، ضربھ یا تومور ناحیھ ھیپوتالاموس اشتھای فرد زیاد شده و بدنبال
آن پرخوری و چاقی بروز می کند.

داروھا:

چاقی و عوارض آن
چاقی و عوارض آن

این اثرات ممکن است مستقیم باشد مثل داروھای ضدبارداری یا کورتون ھا و یا در اثر پیامدھای ناشی از دارو
باشد مثل داروھای ضد افسردگی و ضد اضطراب کھ با ایجاد خواب آلودگی و بی تحرکی سبب کاھش در مصرف
انرژی می شوند.اختلالات عصبی و مشکلات روانی- کھ با توجھ بھ غیر فعال کردن افراد سبب چاقی شده و مصرف
داروھای مختلف این اثرات را دوچندان می نماید.

بھ چھ دلیل بھ افراد با سندرم تخمدان پلی کیستیک توصیھ بھ کاھش وزن می شود؟

بیماری ھا و مشکلات ناشی از چاقی و اضافھ وزن:

چاقی و اضافھ وزن خطرات جدی برای سلامت بدن ایجاد می کنند.چاقی موجب بروز بعضی بیماری ھا شده وشیوع
برخی بیماری ھا را افزایش می دھد و در کل عمر انسان را کاھش می دھد

بعضی از مشکلات و بیماری ھای ناشی از چاقی و اضافھ وزن عبارتند از:

الف-بیماری ھا و مشکلات ظاھری:

-خستگی زودرس و تنگی نفس

-افزایش بروز آرتروز کمردرد و بیماری ھای ستون مھره(فتق دیسک مھره ای و بیماری سیاتیک )

-مشکلات پوستی نظیر ترک خوردن پوست ورشد موھای زاید و پر موشدن بدن بخصوص در خانم ھای چاق

-عدم تناسب اندام و بد حالت بدن و چھره

ب-بیماری ھا ومشکلات داخلی:

-افزایش ابتلا بھ بیماری ھای قلب و عروق:حملات قلبی در افراد دارای اضافھ وزن دو برابرو در افراد چاق سھ برابر
بیشتر از افراد نرمال است و چاقی شدید منجر بھ نارسایی قلبی می شود.

–افزایش ابتلا بھ سرطان ھای مختلف:

– ابتلا بھ سرطان کیسھ صفرا، پستان ،رحم و تخمدان ھا و کلیھ ھا در خانم ھای چاق و ابتلا بھ سرطان پروستات و روده
بزرگ در مردان چاق بیش از سایرین است.

– بروز سنگ کلیھ کیسھ صفرا تا ٧برابر میزان طبیعی.

– افزایش میزان کلسترول و تری گلیسرید خون کھ خطر بیماری ھای قلبی را افزایش می دھد

– افزایش بروز سکتھ مغزی و فشار خون بالا تا٣برابر افراد عادی.

– افزایش ابتلا بھ دیابت تا ۴برابر میزان طبیعی.

– افزایش بروز بیماری ھای زنان نظیر اختلال در سیکل ماھیانھ و افزایش احتمال نازایی

– افزایش مشکلات بارداری و زایمان برای مادر و نوزاد نظیر فشار خون و مسمومیت حاملگی سزارین ھای
اضطراری مرگ ھای مادر زادی نوزادان و افزایش خطر مرگ مادر و جنین

متخصصان بیماری ھای زنان ھمواره
اصرار دارند خانم ھا قبل از بارداری وزن اضافھ خود را کاھش دھند.چاقی برای خانم ھای حاملھ خطرناک است و می
تواند یک بارداری آسان را بھ یک فاجع تبدیل کند.

– مشکلات تنفسی نظیر خرخر شبانھ و وقفھ تنفس ھنگام خواب کھ می تواند سبب بی نظمی ضربان قلب شود.

– افزایش ابتلا بھ بیماری نقرس و واریس

ج-پیامدھای روحی – عصبی

سرانجام در نتیجھ عدم تناسب اندام و مشکلات ظاھری و یا ابتلا بھ بیماری ھای مختلف روحیھ و اعتماد بھ نفس انسان
کاھش یافتھ و این مسالھ می تواند بھ اضطراب و افسردگی منجر شود و موجب انزوا و گوشھ گیری فرد چاق شود.این
مشکل بھ خصوص در کودکان و سنین مدرسھ دیده می شود و اثر نامطلوبی بر رشد روحی – روانی کودک می گذارد.

درباره نویسنده

هر لحظه را زندگی کن...

مقالات مرتبط

نگارش یک پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *